ต้นรัง ภาษาอังกฤษ: Burmese sal
ต้นรัง ชื่อวิทยาศาสตร์: Shorea siamensis
วงศ์ของต้นรัง: DIPTEROCARPACEAE
ชื่ออื่นของต้นรัง: เปา เปาดอกแดง, รัง, เรียง เรียงพนม, ลักป้าว, ฮัง, เหล้ท้อ, เหล่บอง
ลักษณะของต้นรัง
ต้นรัง เป็นต้นไม้ที่อยู่ในประเภทของไม้ยืนต้นที่สามารถผลัดใบขนาดเล็กไปจนถึงขนาดกลาง ต้นรังมีความสูงกว่า 10-30 เมตร จะมีก้านใบจะมีลักษณะที่งอและคด เป็นไม้พุ่ม ส่วนของเปลือกไม้จะเป็นสีเทาหรือสีน้ำตาล มีน้ำยางสีเหลืองไหลออกมา มักจะขึ้นอยู่ตามป่าเบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง และป่าเต็งรัง เป็นพันธุ์ไม้ที่ทนแล้ง และทนไฟได้ดีมาก พบในประเทศมาเลเซีย พม่า ลาว เขมร และเวียดนาม สำหรับประเทศไทยพบต้นรังได้มากที่สุดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และพบในทุกภาค ยกเว้นในภาคใต้
ส่วนประกอบของต้น
ใบต้นรัง
เป็นใบชนิดใบเดี่ยว ซึ่งมักจะออกใบแบบเรียงสลับกัน ซึ่งใบต้นรังนั้นผู้คนมักนิยมเรียดสั้นๆว่า ใบรัง มีลักษณะที่เป็นเอกลักษณ์รูปไข่กว้างงถึงรูปขอบขนาน บริเวณปลายใบจะมีความเรียวแหลม ส่วนโคนใบจะคล้ายกับรูปหัวใจ ขอบใบเรียบ ขนาดใบรังจะมีความยาวโดยประมาณอยู่ที่ 10-12.5 เซนติเมตร และมีความยาวของใบอยู่ที่ 10-18 เซนติเมตรโดยประมาณ ผิวสัมผัสของใบเรียบ ใต้ใบต้นรังจะมีขนขนาดเล็กขึ้นบางๆ เส้นแขนงใบจะมีประมาณ 10-15 เส้น ก้านใบจะมีความยาว 2.5-3.5 มิลลิเมตร และมีความกว้าง 1.5-1.8 เซนติเมตร หลุดร่วงง่าย แม้แต่ในช่วงผลัดใบ แตกใบอ่อนสีแดงมองไปแล้วสวยงาม
ดอกของต้นรัง
ต้นรังจะออกเป็นช่อ ซึ่งจะออตามซอกใบและบริเวณปลายกิ่ง ดอกของต้นรังจะผลิบานก่อนการแตกของใบอ่อน ซึ่งลักษณะของดอกจะเป็นรูปไข่หรือรูปรี ส่วนดอกย่อยจะมีสีเหลือง ให้กลิ่นหอมที่เป็นเอกลักษณ์ ดอกสามารถหลุดร่วงลงมาได้ง่าย แต่ละช่อมักจะมีดอกอยู่ประมาณ 5-20 ดอก ในช่วงมีนาคมถึงเมษายนจะออกดอกสีเหลืองอร่าม ช่วยส่งกลิ่นที่หอมอ่อนๆกระจายไปทั่วบริเวณที่ปลูกต้นรังไว้
ผลของต้นรัง
ผลของต้นรังเป็นชนิดผลแบบผนังชั้นในแข็ง ซึ่งลักษณะของผลนั้นจะคล้ายกับรูปไข่ มีความกว้างโดยประมาณ 1-1.5 เซนติเมตร และมีความยาวโดยประมาณ 1.5-2 เซนติเมตร ผลของต้นรังจะเป็นเอกลักษณ์ในส่วนของปีกที่พัฒนามาจากกลีบเลี้ยงมีด้วยจำนวน 5 ปีก มีลักษณะคล้ายกับรูปช้อน มีเส้นแบ่งตามความยาวชัดเจน
วิธีการปลูกต้นรัง
- ศึกษาลักษณะของต้นรัง ไม่ว่าจะดินที่เหมาะสม อุปกรณ์สำหรับการเพาะปลูก สภาพแวดล้อมในการปลูกต้นรัง ปริมาณน้ำที่ต้องรดในแต่ละวัน ปริมาณปุ๋ยที่ต้องบำรุงดูแล ระยะเวลาในการเก็บเกี่ยวหรือนำไปใช้งาน เป็นต้น
- เลือกดินหรือสภาพแวดล้อมที่ต้นรังสามารถเจริญเติบโตได้ดี ซึ่งควรเป็น
- ขุดหลุมเพื่อทำการโดยเมล็ดพันธุ์ของต้นรังลงไปในแต่ละหลุม จากนั้นนำดินมาฝังกลบเมล็ดพันธุ์ แล้วรดน้ำพอเหมาะ ไม่มากหรือน้อยจนเกินไป หรือไม่โรยเมล็ดพันธุ์ทิ้งไว้ที่ใกล้ๆขอนไม้ เพื่อให้ต้นรังเจริญเติบโตเองโดยธรรมชาติ
- หมั่นดูแลรักษาต้นรัง แต่ต้นรังไม่จำเป็นต้องรดน้ำหรือใส่ปุ๋ย เนื่องจากเป็นต้นไม้ที่ชอบที่แห้งแล้ง ต้นรังจะแตกกิ่งก้านสาขา เมื่อผ่านหน้าแล้งไปได้สักพัก ซึ่งจะถึงฤดูฝน แต่ในช่วงฤดูผลจะมีช่วงที่แดดออก 2-3 วัน ก็สามารถเจริญเติบโตต่อไปได้เรื่อยๆ
สรรพคุณของต้นรัง
- ทางภาคเหนือของประเทศไทย มักจะนำใบรังนำมาต้มกับน้ำ เพื่อใช้ในการอาบน้ำ ซึ่งมีสรรพคุณในการเป็นยาแก้อาการวิงเวียนศีรษะ
- ทางภาคอีสานของประเทศไทย มักจะใช้เปลือก ในการรักษาโรคท้องร่วง และใช้ใบ โดยการนำมาตำ เพื่อพอกรักษาแผลพุพอง
- ในส่วนที่เรียกว่า ชันยาง จากต้นรัง สามารถนำมาใช้ผสมกับน้ำมันทาไม้หรือน้ำมันยาง เพื่อใช้สำหรับยาแนวเรือ เครื่องจักสานต่างได้ดี
ประโยชน์ของต้นรัง
- การนำไม้มาใช้ในงานการก่อสร้างบ้านเรือน เพราะไม้รังเป็นไม้เนื้อแข็งที่มีความแข็งแรงทนทาน จึงเหมาะสำหรับการนำไปใช้ในการก่อสร้างที่ต้องการความแข็งแรงทนทานมากเป็นพิเศษ เพราะไม้รังสามารถรับน้ำหนักมาก ๆ ได้เป็นอย่างดี
- มีช่อดอกขนาดใหญ่สีเหลืองอ่อนออกเต็มต้นและให้กลิ่นหอมแล้ว จึงมักนำมาทำเป็นน้ำหอมกลิ่นอ่อนๆ วางจำหน่ายกัน
- ต้นรังเป็นพันธุ์ไม้พระราชทาน เพื่อปลูกเป็นมงคลของจังหวัดอุดรธานี ซึ่งเปรียบได้เลยว่าเป็นต้นไม้ที่มีความหายต่อชาวอุดรธานีเป็นอย่างมาก
ไม้รังแปรรูป
สำหรับไม้รังเป็นไม้ที่จัดอยู่ในกลุ่มของไม้เนื้อแข็งตามมาตรฐานกรมป่าไม้ สามารถนำมาแปรรูปได้ ลักษณะเนื้อไม้มีความหยาบ หรือละเอียดปานกลาง มีสีน้ำตาลอมเหลือง หรือน้ำตาลออกเทา ลวดลายไม่ค่อยสวยงามมากหนักแต่ก็มีจุดเด่นในการใช้งานเช่นกัน ไม้รังเป็นไม้ที่มีความแข็งแรงทนทานเป็นพิเศษเหมาะสำหรับที่จะแปรรูปสามารถใช้ประโยชน์ในงานก่อสร้างที่เป็นโครงสร้างภายนอก หรือเฟอร์นิเจอร์ อย่างเช่น ไม้พื้น ไม้ฝา เสา วัสดุเครื่องมือจากไม้ ตง คาน รอด เกวียน สะพาน ไม้หมอนรถไฟ ชิ้นส่วนของเรือ เป็นต้น ไม้รังเป็นไม้ที่มีจุดเด่นทนสภาพอากาศได้ดี ทนต่อปลวกและแมลงเป็นอย่างมาก โดยรวมแล้วไม้รังเป็นทางเลือกหนึ่งสำหรับลูกค้าทุกท่านในการนำมาใช้ เพราะไม้รังได้ผ่านการทดสอบความแข็งแรงตามหลักวิชาการ เพื่อหาค่าความแข็งแรง พบว่ามีค่าความแข็งแรงสูงกว่า 1000 กก./ซม2
ได้มีการกำหนดหลักเกณฑ์และมาตรฐานที่แน่ชัดอย่างเดียวกันว่าไม้รังอยู่ในกลุ่มไม้เนื้อแข็งซึ่งกรมป่าไม้ได้เห็นชอบในเรื่องข้อกำหนดเกี่ยวกับไม้ที่ใช้ในการก่อสร้าง
ไม้รังที่ทางร้านจำหน่ายสามารถแบ่งแยกได้ดังนี้
ไม้พื้น เป็นส่วนสำคัญภายในบ้านที่เราต้องสัมผัส ให้ความอบอุ่น สร้างสรรค์ด้วยไม้รังที่เป็นไม้เนื้อแข็ง ทนทานต่อรอยขูดขีด ปลวก และการผุพังเหมาะกับการนำมาทำไม้พื้น โดยที่ทางร้านมีจำหน่ายไม้พื้นขนาดมาตรฐาน 2 นิ้ว 1.5 นิ้ว และ 1 นิ้ว
ไม้ฝา เป็นส่วนที่ทุกบ้านขาดไม่ได้ เพราะช่วยป้องกันแดด กันฝน กันลม สร้างความปลอดภัยให้กับคนในบ้านของเรา ด้วยไม้รังที่มีความแข็งแรง ทนต่อปลวกแมลงต่างๆและในสภาพอากาศที่มีความชื้น เหมาะกับการนำมาทำไม้ฝา โดยที่ทางร้านมีจำหน่ายไม้ฝาขนาดมาตรฐาน 2 นิ้ว 1.5 นิ้ว และ 1 นิ้ว
เสา เป็นส่วนที่ทำหน้าที่รับแรง รับน้ำหนักต่างๆตามการออกแบบ จากการทดลองหาค่าตามวิธีมาตรฐานสากล เพราะเสาเป็นส่วนที่ต้องการความแข็งแรง ทนทาน ซึ่งไม้รังมีคุณสมบัติที่จะนำมาใช้งานได้ และยังให้ความเป็นธรรมชาติมากว่าเสาสำเร็จรูปประเภทอื่นๆ
โดยที่ทางร้านมีจำหน่ายเสาไม้ขนาดมาตรฐาน 4 นิ้ว 5 นิ้ว และ 6 นิ้ว สินค้าที่ทางร้านของเราจำหน่ายมีหลายเกรดหลายขนาดพร้อมบริการลูกค้าทุกท่าน ถ้าหากท่านใดมีไม้รังสามารถติดต่อเข้ามาได้ ทางเรามีบริการทั้งขายไม้รังและรับซื้อไม้รัง
